Overboord met die stijlregels! #1

Ai ai ai, sta jij daar even in je hemd! Heb jij als ervaren tekstschrijver zojuist een vlammend artikel geschreven, word je ongenadig op je vingers getikt door je opdrachtgever. Jouw artikel staat namelijk vol ‘fouten’, zegt deze. Je zondigt daar tegen allerlei heilige stijlregels en dat kan dus écht niet. Dat jij, beroepsschrijver, deze niet eens kende!

Ik help je definitief een einde te maken aan vijf hardnekkige stijlregels, dogma’s die erom schreeuwen om eindelijk te worden doorbroken.

1 “Een zin mag nooit met ‘En’ beginnen.”

En waarom niet? Het gebruik van ‘En’ aan het begin kan een zin meer nadruk geven: ‘Met deze banden heeft u de beste grip. En u krijgt nu 20% korting’. Het kan ook een nieuw onderwerp inluiden: ‘En? Hebben jullie de wedstrijd gewonnen?’

En de lezer zag dat het goed was.

2 “Gebruik zoveel mogelijk korte zinnen. Die zijn begrijpelijker dan lange zinnen.”

Korte zinnen zijn niet per definitie begrijpelijker dan lange. Een opsomming in één zin kan juist begrijpelijkheid bevorderen. Bijvoorbeeld als het erom gaat de relatie tussen verschillende zaken aan te duiden. Vergelijk: ‘Simone kocht een nieuwe broek. Met de feestdagen was ze aangekomen’ met ‘Simone kocht een nieuwe broek omdat ze met de feestdagen was aangekomen’. De relatie tussen de nieuwe broek en de aanleiding voor de aanschaf, klaarblijkelijk gesmul tijdens de feestdagen, is in de lange zin veel duidelijker.

3 “Probeer altijd actief te schrijven. Zo houd je de lezer bij je verhaal.”

Natuurlijk, een lijdende zin kan ambtelijk overkomen. Maar lang niet altijd. Vaak is een lijdende zin de beste keuze. Met een lijdende zin schep je de nodige afstand en houd je de focus daar waar je hem hebben wilt: ‘Binnen zes weken hoort u of uw hoger beroep is goedgekeurd’, of ‘In de Sixtijnse Kapel kijkt u uw ogen uit. De fresco’s werden geschilderd door Michelangelo’.

4 “De cijfers  1 t/m 20 schrijf je in letters. Ga je hoger, gebruik dan cijfers.”

Of je cijfers of letters wilt gebruiken hangt af van de context van je verhaal. Ben je bezig met een alinea met veel getallen, dan zorgen cijfers voor duidelijkheid en snelle interpretatie. Door letters te gebruiken maak je een citaat daarentegen vaak persoonlijker, authentieker.

Trouwens, Onze Taal geeft prima suggesties voor onze letter- en cijferkwestie.

5 “Probeer herhaling te voorkomen.”

Akkoord, een tekst wordt leuker als je woorden niet telkens herhaalt. Toch hebben synoniemen zin. Veel lezers, en heus niet alleen laagopgeleide lezers, raken de draad van je verhaal kwijt als je vaak voor een aanverwant woord kiest. Vooral krantenjournalisten maken hun artikelen nogal eens nodeloos moeilijk door al te gezwollen synoniemengebruik. Zelfs in ons SEO-tijdperk zijn ze lang niet altijd nodig. Hierover later meer.

Laat je niet gek maken door starre stijlregels. Regels en tips zijn prima, maar als ze leiden tot dogma’s dan doen ze onze levende Nederlandse taal geen plezier. Houd de context van je artikel in de gaten en laat jouw professionele inschatting het kompas zijn voor de koers die je vaart. Overboord dus met die stijlregels!

Overboord met die stijlregels! – Ronald Frencken, tekstschrijver Eindhoven

Neem contact met me op!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Volg Ronald Frencken

Ontvang nieuwe blogs direct in je inbox